İşçi alacakları davası, iş sözleşmesinden doğan ücret, tazminat ve diğer işçilik haklarının işveren tarafından ödenmemesi halinde açılan davadır. Türkiye’de iş uyuşmazlıklarının önemli bir bölümü kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti, yıllık izin ücreti ve ücret alacaklarından kaynaklanmaktadır.

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu uyarınca, işçi alacağı ve tazminat taleplerinin büyük kısmında dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk sürecinin tamamlanması gerekir. Arabuluculuk son tutanağı olmadan açılan davalar usulden reddedilebilir.

Bu rehberde;

• Hangi alacakların talep edilebileceği,
• Arabuluculuk süreci,
• Dava açma şartları,
• Zamanaşımı süreleri,
• Deliller,
• Yargılama süreci

ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.

---

İçindekiler

1. İşçi alacakları davası nedir?
2. Hangi alacaklar talep edilebilir?
3. Kimler dava açabilir?
4. Arabuluculuk zorunlu mu?
5. Kıdem tazminatı şartları
6. İhbar tazminatı şartları
7. Fazla mesai alacağı
8. Hafta tatili ve ulusal bayram ücretleri
9. Kullanılmayan yıllık izin ücreti
10. Zamanaşımı süreleri
11. Deliller
12. Dava ne kadar sürer?
13. Sık sorulan sorular

---

İşçi Alacakları Davası Nedir?

İşçi alacakları davası, işçinin işverenden alamadığı ücret, tazminat ve diğer işçilik haklarının tahsili amacıyla açılan davadır. Bu davalar, 4857 sayılı İş Kanunu başta olmak üzere ilgili mevzuat hükümlerine göre görülür.

Dava sonucunda mahkeme, işçinin hak kazandığı alacakları faiziyle birlikte işverenden tahsiline karar verebilir.

---

İşçi Hangi Alacakları Talep Edebilir?

İş sözleşmesinin sona ermesi veya devam etmesi sırasında işçi aşağıdaki alacakları talep edebilir:

1. Kıdem Tazminatı

En az bir yıl çalışan ve kanunda belirtilen şartları sağlayan işçi kıdem tazminatına hak kazanabilir.

Hak kazanılan başlıca durumlar:

• İşveren tarafından haksız fesih
• Emeklilik
• Askerlik
• Kadın işçinin evlilik nedeniyle ayrılması (kanundaki süre içinde)
• Haklı nedenle işçinin feshi
• İşçinin ölümü

Kıdem tazminatı, çalışılan her tam yıl için belirli esaslar çerçevesinde hesaplanır ve kıdem tazminatı tavanı uygulanır.

---

2. İhbar Tazminatı

Belirsiz süreli iş sözleşmelerinde fesih bildirim sürelerine uyulmaması halinde ihbar tazminatı gündeme gelir.

Bildirim süreleri çalışanın kıdemine göre değişir. İşveren veya işçi bu sürelere uymadan sözleşmeyi feshederse karşı tarafa ihbar tazminatı ödemekle yükümlü olabilir.

---

3. Fazla Mesai Ücreti

Haftalık 45 saati aşan çalışmalar fazla çalışma sayılır.

Fazla çalışma ücreti, kanunda öngörülen artırımlı ücret üzerinden hesaplanır. İşçi fazla çalışma yaptığını;

• puantaj kayıtları,
• giriş-çıkış kayıtları,
• elektronik sistem kayıtları,
• tanık beyanları,
• yazışmalar

gibi delillerle ispat edebilir.

---

4. Kullanılmayan Yıllık İzin Ücreti

İş sözleşmesi sona erdiğinde kullanılmamış yıllık izinler varsa bunların karşılığı ücret olarak ödenmelidir.

İşveren, yıllık izinlerin kullandırıldığını yazılı belgelerle ispat etmekle yükümlüdür.

---

5. Ulusal Bayram ve Genel Tatil (UBGT) Ücretleri

İşçi, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştırılmış ancak karşılığı ödenmemişse bu alacağını dava yoluyla talep edebilir.

Bu alacak uygulamada en sık dava konusu edilen işçilik haklarından biridir.

---

6. Hafta Tatili Ücreti

Haftalık dinlenme hakkı kullandırılmayan veya ücreti ödenmeyen işçi, hafta tatili ücretini de talep edebilir.

---

7. Ödenmeyen Maaş

İşveren tarafından ücretin hiç veya eksik ödenmesi halinde işçi;

• ücret alacağını,
• faizini,
• gerekli şartlarda haklı nedenle fesih hakkını

ileri sürebilir.

---

İşçi Alacağı Davasında Arabuluculuk Zorunlu mudur?

Evet. İşçi alacağı ve tazminat taleplerinin büyük çoğunluğunda dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulması dava şartıdır.

Arabuluculuk sürecinde taraflar anlaşırsa dava açılmasına gerek kalmadan uyuşmazlık çözülebilir. Anlaşma sağlanamazsa düzenlenen son tutanak ile İş Mahkemesinde dava açılabilir.

---

Kimler İşçi Alacağı Davası Açabilir?

Dava açabilecek kişiler arasında şunlar yer alır:

• İşçiler
• İşçinin mirasçıları (işçinin ölümü halinde)
• Bazı durumlarda kanuni temsilciler

İşveren ise karşı dava açabilir veya işçinin taleplerine karşı savunma yapabilir.